“शाळेत शिक्षकांनी मुलांना फटकारले किंवा मारहाण केली तर पालकांना वाईट वाटू नये. त्यांनी हे समजून घेतले पाहिजे की शाळेत मुलाला मारहाण करणे हे शेवटी पोलिसांकडून मारहाण होण्यापेक्षा चांगले आहे.”
शिस्तीसाठी ओळखल्या जाणाऱ्या शाळांमध्ये, विद्यार्थ्यांच्या केसांच्या शैली आणि वर्तनाबाबत कितीही कडक नियम असले तरी, त्यांच्या वर्तनात कोणतीही सुधारणा दिसून येत नाही. शिक्षक निराशेने फक्त पाहत राहतात, पण काहीही करू शकत नाहीत. जर पालकांनी मुलांवरील लक्ष आणि नियंत्रण गमावले तर ते अशा प्रकारचे लोक बनतात.
शिस्त केवळ शब्दांनी येत नाही; थोडी भीती आणि शिक्षा देखील आवश्यक आहे. मुलांना शाळेत भीती वाटत नाही, घरी परतल्यावरही भीती वाटत नाही, म्हणूनच आज समाज बिघडत चालला आहे.
आज तीच मुले गुंड बनली आहेत आणि लोकांवर किरकोळ कारणांसाठी हल्ले करत आहेत. त्यांच्या वागण्यामुळे अनेकांना आपले प्राण गमवावे लागत आहेत. त्यानंतर त्यांना पोलिसांनी पकडले आणि न्यायालयात शिक्षा झाली.
“जो समाज आपल्या गुरूंचा आदर करत नाही तो समाज नष्ट होतो. हे खरे आहे.”
गुरुबद्दल ना भीती आहे ना आदर. अशा परिस्थितीत शिक्षण आणि मूल्ये कशी येतील? जर वाचनावर किंवा काम पूर्ण करण्यावर भर दिला गेला तर ती शिक्षकांची चूक असेल का? पाचवीपासून मुलांना विचित्र केसांच्या शैली, फाटलेल्या जीन्स, भिंतींवर बसणे आणि जवळून जाणाऱ्या लोकांची चेष्टा करणे अशा सवयी लागतात. जर कोणी म्हटले, “अरे साहेब येत आहेत!” तर मुलांचे उत्तर आहे, “येऊ दे!”
काही पालक तर म्हणतात, “आमच्या मुलाने अभ्यास केला नाही तरी काही फरक पडत नाही, पण शिक्षकांनी त्याला मारहाण करू नये.”
“तुझे केस कोणी कापले?” असे विचारले असता मग उत्तर येते, “आमच्या वडिलांनी!”
मुलांकडे अभ्यासाचे साहित्य नाही. जर पेन असेल तर पुस्तक नाही, जर पुस्तक असेल तर पेन नाही. भीतीशिवाय शिक्षण कसे शक्य आहे? शिस्तीशिवाय शिक्षणाचे कोणतेही परिणाम होत नाहीत.
“ज्या कोंबडीला भीती नसते ती अंडी घालत नाही.” आजकालच्या मुलांचे वर्तनही असेच झाले आहे. शाळेत, जर एखाद्याने चूक केली तर त्याला शिक्षा करता येत नाही, फटकारता येत नाही किंवा गंभीरपणे समजावूनही सांगता येत नाही. आजच्या पालकांना प्रत्येक गोष्ट मैत्रीपूर्ण वातावरणात सांगायची असते. हे शक्य आहे का?
समाजही असेच करतो का? पहिली चूक माफ करतो.
आता शिक्षकांना कोणतेही अधिकार उरले नाहीत. जर शिक्षकाने मुलाला थेट दुरुस्त करण्याचा प्रयत्न केला तर तो गुन्हा ठरतो. पण जर तेच मूल मोठे होऊन चूक करत असेल तर त्याला मृत्युदंड दिला जाऊ शकतो.
पालकांना एक विनंती : मुलांचे वर्तन सुधारण्यात शिक्षकांची भूमिका महत्त्वाची असते. काही शिक्षकांच्या चुकीमुळे सर्व शिक्षकांचा अपमान करू नका. ९० टक्के शिक्षकांना फक्त मुलांचे चांगले भविष्य हवे असते. हे खरे आहे. म्हणून आतापासून प्रत्येक शिक्षकांना दोष देऊ नका.
आम्ही जेव्हा शिकायचो तेव्हा काही शिक्षक आम्हाला मारहाण करायचे. पण आमचे पालक शाळेत येऊन शिक्षकांना प्रश्न विचारत नव्हते. त्याला फक्त आमच्या कल्याणाची काळजी होती. प्रथम, पालकांनी आपल्या मुलांना गुरुचे महत्त्व समजावून सांगण्याची जबाबदारी घेतली पाहिजे.
एकदा तुमच्या मुलांच्या भविष्याचा विचार करा. मुलांच्या बिघडण्याची ६० टक्के कारणे मित्र, मोबाईल आणि मीडिया आहेत. पण उरलेले ४० टक्के पालकांमुळे! अति प्रेम, अज्ञान आणि अंधश्रद्धा मुलांना हानी पोहोचवतात.
आजच्या ७० टक्के मुलांमध्ये पुढील समस्या दिसून येतात :
१. जर पालकांनी गाडी किंवा बाईक स्वच्छ करायला सांगितले तर करत नाहीत. आणि ते तीच महागडी वस्तू खरेदी करण्याचा आग्रह धरतात ज्याची कोणतीही गरज नाही.
२. बाजारातून माल आणायला तयार नाहीत. आता आम्ही ते फक्त ऑनलाइन ऑर्डर करतो. त्याला बाजारातील खरेदीचा अनुभवही नाही.
३. शाळेचे पेन किंवा बॅग योग्य ठिकाणी ठेवत नाहीत.
४. घरकामात मदत करत नाहीत आणि टीव्हीवर काही ना काही पाहत राहतात.
५. रात्री १० वाजेपर्यंत झोपण्याची आणि सकाळी ६-७ वाजता उठण्याची सवय नाही.
६. जेव्हा कोणी गंभीरपणे काही महत्त्वाचे बोलतो तेव्हा तो उलट उत्तरे देतो.
७. फटकारल्यावर वस्तू फेकतो.
८. जेव्हा पैसे मिळतात तेव्हा ते पैसे पार्ट्या, जेवण, आईस्क्रीम आणि आपल्या मित्रांसाठी भेटवस्तूंवर खर्च करतो.
९. अल्पवयीन मुले दुचाकी चालवतात, अपघातांना बळी पडतात आणि केसेसमध्ये अडकतात.
१०. मुली दैनंदिन कामात मदत करत नाहीत.
११. पाहुण्यांना एक ग्लास पाणीही द्यावेसे वाटत नाही.
१२. काही मुलींना २० वर्षांच्या वयातही स्वयंपाक करता येत नाही.
१३. योग्य कपडे घालणे देखील एक आव्हान बनले आहे.
१४. फॅशन, ट्रेंड आणि दूषित तंत्रज्ञानाच्या मागे धावणे.
या सगळ्याला आपणच कारणीभूत आहोत. यामुळे आपण आपला राष्ट्राभिमान, प्रतिष्ठा आणि प्रभाव, जीवनाचे स्वानुभव धडे शिकवू शकत नाही. “ज्या व्यक्तीने दुःख अनुभवले नाही तो जीवनाचे मूल्य समजू शकत नाही.”
आजचे तरुण वयाच्या १५ व्या वर्षी प्रेमकथा, धूम्रपान, दारू, जुगार, ड्रग्ज आणि गुन्हेगारीमध्ये अडकत आहेत, आळशी होतात आणि त्यांच्या जीवनात कोणतेही ध्येय नसते.
मुलांचे जीवन सुरक्षित ठेवणे ही आपली जबाबदारी आहे. जर आपण काळजी घेतली नाही तर येणारी पिढी उद्ध्वस्त होईल.
मुलांच्या भविष्यासाठी आणि त्यांच्या चांगल्या आयुष्यासाठी आपल्याला बदल करावा लागेल.
हा संदेश वाचणाऱ्या प्रत्येकाने कृपया तो तुमच्या मित्रांना आणि नातेवाईकांना शेअर करा.
“मला वाटत नाही की सगळेच बदलतील…” पण मला खात्री आहे की किमान एखादी व्यक्ती तरी बदलेल.
शिक्षक दया दाखवू शकतात पण पोलीस दया करू शकत नाहीत!
“पोलिसांकडून मारहाण आणि नंतर न्यायालयात पण पैसे खर्च होतात, शिक्षकांकडून फटकारण्यावर काही खर्च होत नाही.”
वास्तव हेच आहे की “पालकांनो वेळीच जागे व्हा.” येणारा काळ खूप भयानक आहे. आपला पाल्य काय करू शकेल याची कल्पना सुद्धा तुम्ही करू शकणार नाही.
(पोलीस प्रशासन महाराष्ट्र पोलीस)
